Dèyè chak don, gen yon istwa moun.
Dèyè chak pòch san PNST kolekte, gen yon istwa : istwa yon moun ki chwazi bay èdtan nan tan li, ak istwa yon pasyan ki te resevwa yon transfizyon nan bon moman.
Temwanyaj donè ak moun ki resevwa san yo
Premye fwa mwen : depase laperèz pou sove yon vi
Mwen rele Samuel, mwen gen 24 lane e m ap viv Pòtoprens. Pandan lontan, mwen te pè bay san. Mwen te konn tande anpil bagay : moun t ap di li fè mal anpil, moun ka tonbe malad oswa pèdi fòs yo.
Yon jou, yon zanmi pale m de yon kolèk san ki t ap òganize ak Pwogram Nasyonal Sekirite Transfizyon San. Li esplike m an Ayiti, gen anpil pasyan k ap tann san nan lopital yo : fanm k ap akouche, moun ki fè aksidan, timoun ki malad.
Mwen ezite pandan plizyè jou. Aprè sa mwen di tèt mwen : « E si yon manm fanmi mwen ta bezwen san yon jou ? »
Jou don an, ekip medikal la resevwa m ak anpil respè. Yo esplike m chak etap. Alafen, sa te dire kèk minit sèlman. Aprè don an, mwen te santi yon gwo fyète.
Lè m ap kite sant lan, mwen te di tèt mwen ti jès sa a ka sove jiska twa lavi. Jodi a, mwen pa pè ankò. Okontrè, mwen vle ankouraje jèn ayisyen yo vin donè volontè. Bay san ou, se bay espwa.
Samuel, 24 lane
Bay san m vin tounen yon devwa sitwayen
Mwen rele Marie-Lourde, mwen se yon machann Okay, e sa fè sis lane kounye a depi m ap bay san mwen regilyèman.
Premye fwa a, se te aprè yon apèl ijans yo te lanse pou yon fanm ki te gen gwo konplikasyon pandan akouchman li. Se jou sa a, mwen konprann mank san ka fè diferans ant lavi ak lanmò.
Depi lè sa a, mwen bay san mwen plizyè fwa pa ane. Pou mwen, se pa sèlman yon aksyon medikal, se yon aksyon solidarite nasyonal. Nan peyi nou an, n ap travèse anpil difikilte, men nou tout kapab ede sove lavi.
Chak pòch san ka ede yon manman, yon timoun, yon viktim aksidan oswa yon malad ki bezwen yon transfizyon. Mwen konn panse ak moun sa yo souvan, san m pa konnen yo. Petèt yon jou, yon moun ap sove yon manm fanmi mwen tou gras a yon don san.
Anpil moun panse fòk ou rich oswa pisan pou ede peyi w. Mwen menm, mwen kwè yon senp sitwayen deja fè anpil lè li bay san li. Kèk minit nan tan nou ka bay yon lòt moun plizyè lane lavi.
Jodi a, mwen ankouraje kòlèg mwen yo, zanmi m yo e menm pitit mwen yo vin donè volontè. San pa fèt faktori, sèl sous san ki genyen, se moun.
Marie-Lourde
Yon transfizyon te sove lavi m
Mwen rele Jean-Robert. Sa gen de lane, mwen te viktim yon gwo aksidan machin sou wout nasyonal nimewo 1 an. M te pèdi anpil anpil san. Lè m rive lopital, doktè yo te esplike fanmi m sèlman yon transfizyon ki te ka sove m.
Nan moman sa a, mwen pa t menm konnen enpòtans don san. M te panse sa te konsène sèlman kèk moun malad. Men jou sa a, lavi m te depann nèt de san.
Gras a donè volontè yo ak travay ekip medikal yo, mwen te ka resevwa plizyè pòch san. Doktè yo di m pi devan, san transfizyon sa a, petèt mwen pa t ap vivan jodi a.
Aprè gerizon m, m te santi yon gwo bezwen pou m temwanye. Dèyè chak pòch san, gen yon bon moun ki aksepte lonje men bay yon moun li pa konnen. Moun sa a ban mwen yon dezyèm chans.
Jodi a, chak fwa mwen wè yon kanpay kolèk san, mwen panse ak donè ki sove lavi m yo. Mwen vle di yo mèsi. E mwen ankouraje tout Ayisyen ki an bon sante vin donè volontè. Yon jou, jès sa a ka sove yon papa, yon manman, yon timoun… oswa ou menm.
Jean-Robert
Temwanyaj pasyan ak fanmi yo
Nadège
Mwen vivan toujou gras a yon transfizyon san
Mwen rele Nadège, m se manman twa timoun. Pandan m ap fè dènye bebe m nan, mwen te fè gwo konplikasyon ak yon gwo emoraji. Doktè yo esplike fanmi m byen vit lavi m te an danje e yo te bezwen san an ijans.
Moman sa a te difisil anpil pou fanmi m. Mari m pa t konnen ki kote pou l jwenn san rapid. Erezman, gras a disponiblite pòch san nan lopital la ak solidarite donè volontè yo, mwen te ka resevwa yon transfizyon atan.
Jodi a, lè m ap gade pitit mwen yo, m konn panse souvan ak moun sa yo mwen pa konnen, men ki te ede sove lavi m. San yo, petèt pitit mwen yo t ap grandi san manman yo.
An Ayiti, anpil fanm toujou ap pèdi lavi yo pandan akouchman paske pa gen ase san ki . Se poutèt sa mwen mande tout moun ki an bon sante pou yo vin donè volontè. Bay san ou, se sove fanmi tout antye.
Temwayaj yon manman
Pitit gason m te bezwen san pou l siviv
Pitit gason m ki gen 8 lane te soufri yon maladi ki te mande transfizyon san plizyè fwa. Okòmansman, mwen pa t konprann jan san enpòtan nan kèk trètman.
Chak fwa lopital la te anonse fòk yo jwenn donè, se te yon gwo sous kè sote pou fanmi nou. Nou te konn rele zanmi, vwazen, kòlèg… pafwa nan moman ki te pi ijan yo.
Gras a donè volontè yo, pitit mwen an te ka kontinye trètman li epi reprann fòs li. Jouk jounen jodi a, mwen rekonesan anvè tout moun ki aksepte bay san yo san yo pa atann anyen an retou.
Dèyè chak pòch san, gen yon timoun ki ka retounen lekòl, jwe, ri epi kontinye viv nòmalman.
Temwanyaj yon moun ki te fè aksidan
Bon samariten yo sove lavi m
Aprè aksidan mwen an, m te pèdi anpil anpil san. Doktè yo di fanmi m fòk yo te aji rapid.
Mwen pa sonje tout bagay, men m konnen nan moman sa a, plizyè moun te deja bay san yo anvan menm yo te konnen m. Donè anonim sa yo rann li posib pou m siviv.
Lè m kite lopital la, m te konprann bay san se pa sèlman yon jès medikal. Se yon jès fratènite ant moun ak moun.
Jodi a, mwen fè sansiblizasyon bò kote m pou ankouraje plis moun bay san yo regilyèman. Pesòn pa konnen ki lè yon aksidan oswa yon ijans ka rive.
Temwanyaj yon sè ki pèdi yon fanmi paske pa t gen san disponib
Okenn fanmi pa ta dwe viv sa ankò
Frè m nan te entène lopital aprè yon gwo ijans. Doktè yo te bezwen san byen vit, men nou te jwenn anpil difikilte pou nou jwenn li a tan.
Malgre tout efò fanmi an, nou pa t rive jwenn ase donè a tan. Frè m nan te mouri kèk èdtan aprè.
Doulè sa a toujou difisil anpil pou nou. Depi jou sa a, mwen konprann jan li enpòtan pou yon peyi tankou Ayiti toujou gen rezèv san disponib.
Jodi a, mwen patisipe nan kanpay sansibilizasyon pou lòt fanmi pa janm viv menm trajedi sa a. Bay san ka fè diferans ant lavi ak lanmò toutbon.
Temwanyaj yon fanmi ki rekonesan anvè donè yo
Nou se ewo an silans
Lè manman m te entène lopital, nou te dezespere. Doktè yo te bezwen plizyè pòch san pou operasyon li.
Donè volontè yo te reponn apèl la byen vit. Gen ladan yo ki pa t menm konn fanmi nou. Poutan, yo te vin ede san ezitasyon.
Gras a yo, manman m te ka fè operasyon an epi reprann sante li. Depi jou sa a, mwen konsidere donè san yo tankou ewo an silans.
Yo pa pote inifòm, yo pa mande okenn rekonpans, men y ap sove lavi chak jou.
Ou te bay san w nan PNST e ou ta renmen pataje eksperyans ou ? Ou se yon pasyan oswa yon fanmi ki te benefisye yon transfizyon ? PNST ta renmen rasanble istwa ou yo pou kontinye sansibilize piblik la.